Czy wiesz, że

Właściwości lecznicze kory wierzb znane były już w starożytności – żuto ją przy bólach głowy lub w przypadku gorączki.

Projekt stanowiska na zakończenie konferencji

21.04.2017

Zapraszamy do zapoznania się z projektem stanowiska na zakończenie konferencji "Rola parków narodowych w rozwoju nauk przyrodniczych oraz znaczenie monitoringu przyrodniczego w zarządzaniu obszarami chronionymi w Polsce" oraz zgłaszania uwag.

PROJEKT STANOWISKA

My, pracownicy parków narodowych, parków krajobrazowych, regionalnych dyrekcji ochrony środowiska, organizacji pozarządowych oraz ośrodków naukowych, zajmujący się monitoringiem przyrodniczym oraz badaniami naukowymi na terenie obszarów chronionych,  zgromadzeni w dniach 28-31 marca 2017 r. w Białowieży, uczestniczący w konferencji Rola parków narodowych w rozwoju nauk przyrodniczych oraz znaczenie monitoringu przyrodniczego w zarządzaniu obszarami chronionymi w Polsce,

Świadomi odpowiedzialności spoczywającej na służbach ochrony przyrody za właściwe utrzymanie i ochronę najcenniejszych zasobów przyrodniczych Polski stanowiących ostoję różnorodności biologicznej i krajobrazowej,

Stwierdzając konieczność jak najbardziej kompletnego rozpoznania stanu i zagrożeń dla zasobów przyrodniczych, prowadzenia ich obserwacji oraz monitoringu, badania ich dynamiki - zmian na skutek procesów naturalnych, zmian klimatycznych i/lub presji antropogenicznej, w ramach prowadzenia specjalistycznych badań naukowych lub programów monitoringu przyrodniczego (krajowego jak również w obrębie każdego z obszarów chronionych),

Wyrażając przekonanie, że podjęcie wspólnych, skoordynowanych działań dotyczących monitoringu przyrodniczego, współpraca we wdrażaniu nowych inicjatyw oraz wymiana doświadczeń pomiędzy pracownikami służb ochrony przyrody mogą przyczynić się do zmian w zakresie organizacji i funkcjonowania obszarów chronionych, a tym samym skuteczniejszej ochrony rodzimej przyrody,

Uznając, że właściwym kierunkiem działań na rzecz zachowania wspólnego dziedzictwa przyrodniczego Polski jest rozwój i lepsza koordynacja badań naukowych dotyczących funkcjonowania przyrody na terenie obszarów chronionych, zarówno w zakresie badań podstawowych jak i aplikacyjnych, jak również wypracowanie metodyk i stosowanie standardów prowadzenia monitoringu przyrodniczego oraz lepsze rozpoznanie skuteczności podejmowanych działań ochronnych na najcenniejszych terenach przyrodniczych,

Podzielając przekonanie o istotnej roli pracowni naukowych, których podstawowym zadaniem powinno być dostarczanie aktualnych informacji o zasobach środowiska, gromadzenie i przetwarzanie danych oraz inicjowanie i koordynowanie projektów badawczych wspierających planowanie ochrony,

Stosownie do swoich zadań i kompetencji wynikających z Ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz.U. z 2016 poz. 2134 z późn. zm.)

Przedstawiamy nasze stanowisko będące wynikiem dyskusji w trakcie konferencji:

Rola pracowni naukowych w parkach narodowych

Przekonani o ważnej roli pracowni naukowych w parkach narodowych, podkreślamy potrzebę wprowadzenia zmian w modelu ich funkcjonowania, konieczność wypracowania uniwersalnych zasad organizacji ich pracy. Wyrażamy nadzieję na rozpoczęcie konstruktywnej debaty dotyczącej sposobów usprawnienia prac i zadań realizowanych przez pracownie naukowe.

Zgłaszamy gotowość do podjęcia wspólnych działań w obrębie funkcjonujących pracowni naukowych w parkach narodowych oraz tych, które zostaną ustanowione w przyszłości, w zakresie ustanowienia platformy wymiany informacji i współpracy miedzy pracownikami parków narodowych i krajobrazowych, i ośrodkami naukowymi. Zauważamy brak przepływu informacji o prowadzonych badaniach, co jest jednym z kluczowych problemów i wyzwań dla wszystkich instytucji zajmujących się ochroną przyrody na terenie obszarów chronionych.

Uważamy, że funkcjonowanie pracowni naukowych powinno służyć przeciwdziałaniu zagrożeniom dla środowiska, wspieraniu procesów decyzyjnych przy planowaniu ochrony, realizacji planu ochrony, prowadzeniu monitoringu.

Jesteśmy przekonani, że pracownie naukowe mogą pełnić rolę koordynatorów prac naukowo-badawczych na terenie obszarów chronionych, stanowić centra współpracy dla realizacji projektów badawczych dotyczących badań podstawowych i aplikacyjnych. Powinny też inicjować projekty finansowane z zewnętrznych źródeł, niezbędne dla utrzymania działalności naukowej parków narodowych i krajobrazowych.

Postulujemy o ustanowienie platformy wymiany informacji o prowadzonych działaniach w zakresie badań naukowych na terenie obszarów chronionych, której rolą będzie integracja informacji oraz komunikacja między naukowcami oraz pracownikami parków narodowych i krajobrazowych.

Wprowadzenie i stosowanie standardów dla monitoringu przyrodniczego

Przekonani o kluczowej roli prowadzenia monitoringu przyrodniczego dla efektywnego planowania ochrony i monitorowania skuteczności działań ochronnych, wyrażamy oczekiwanie, że:

  1. stosowana w monitoringu metodyka będzie wyczerpująco opisana, będzie bazowała na standardach  gromadzenia danych i udostępniania wyników monitoringów w celu prowadzenia badań naukowych.
  2. stosowanie standardów przyczyni się do zapewnienia porównywalności danych dla podobnych typów obszarów chronionych,
  3. Wyrażamy nadzieję na powstanie standardu dla baz danych monitoringu przyrodniczego i protokołów obserwacyjnych dla parków o podobnej charakterystyce lub wspólnych gatunkach i siedliskach stanowiących przedmioty ochrony
  4. Uważamy, że konieczne są działania na rzecz harmonizacji zasobów informacyjnych o rozmieszczeniu urządzeń do monitoringu i innych elementów infrastruktury technicznej niezbędnej dla prowadzenia monitoringu. Informacje te powinny być dostępne zarówno na cele planowania monitoringu, jak i prowadzenia prac badawczych.
  5. Popieramy zastosowania nowych technologii w monitoringu przyrodniczym i wskazujemy konieczność systematycznych spotkań pracowników służb ochrony przyrody w celu rozwijania wiedzy i umiejętności w zakresie ich zastosowań.

Podsumowanie:

Przekonani o tym, że współpraca między parkami jest szansą na wzrost wiedzy o zasobach przyrodniczych kraju oraz przyspieszenie rozwoju nauk przyrodniczych i nowoczesnych metod badawczych, wyrażamy oczekiwanie, że Minister Środowiska rozważy opracowanie i wdrożenie wspólnej platformy wymiany informacji pomiędzy parkami i innymi służbami ochrony przyrody służącej do podejmowania wspólnych inicjatyw, wymiany doświadczeń w zakresie prowadzenia monitoringu przyrodniczego lub badań naukowych, koordynacji wspólnych warsztatów i spotkań tematycznych w gronie specjalistów z różnych dziedzin uwzględniających specyfikę terytorialną poszczególnych parków. Platforma wymiany informacji może być również miejscem dyskusji o metodach prowadzenia badań, udostępniania ich wyników oraz dzielenia się dobrymi praktykami stosowanymi przez służby ochrony przyrody.

Apelujemy do wszystkich środowisk działających na rzecz ochrony zasobów dziedzictwa przyrodniczego i krajobrazowego Polski o podejmowanie wspólnych działań na rzecz poprawy funkcjonowania struktur organizacyjnych parków narodowych i krajobrazowych, inicjowanie badań naukowych i monitoringu przyrodniczego z wykorzystaniem nowoczesnych technologii, przyczyniających się do pogłębiania wiedzy o zasobach przyrodniczych kraju i skutecznych metodach ich ochrony.

Wyrażamy wdzięczność Królestwu Norwegii za wsparcie finansowe realizacji projektu „Harmonizacja danych o zasobach przyrodniczych Białowieskiego Parku Narodowego w celu poprawy efektywności zarządzania obszarem”, a tym samym możliwość organizacji konferencji Rola parków narodowych w rozwoju nauk przyrodniczych oraz znaczenie monitoringu przyrodniczego w zarządzaniu obszarami chronionymi w Polsce.

 

Białowieża, dnia 30 marca 2017 r.

Komentarze  

# RE: Projekt stanowiska na zakończenie konferencjiLech Buchholz 2017-04-24 09:10
Jako osoba uczestnicząca w Konferencji w pełni akceptuję projekt stanowiska. Brakuje mi jedynie zaprezentowania w formie syntetycznej wykazu podstawowych zadań pracowni naukowych (lub komórek organizacyjnych o podobnym charakterze) w parkach narodowych. Sprawa była kilkakrotnie dyskutowana w trakcie Konferencji (także w kuluarach). Wydaje się, że wskazane byłoby wyszczególnienie podstawowych zadań:
1. Prowadzenie w sposób ciągły wszelkiego rodzaju prac dokumentujących zasoby przyrodnicze parku narodowego oraz związane z tym gromadzenie materiałów dokumentacyjnych w zbiorach parku; zadanie to mogło by być realizowane zarówno siłami własnymi parku narodowego, jak i przy współudziale podmiotów zewnętrznych.
2. Prowadzenie prac z zakresu monitoringu stanu zasobów przyrodniczych i efektów stosowanych sposobów ochrony na terenie parku narodowego(oraz nadzór merytoryczny nad takimi pracami prowadzonymi przez podmioty zewnętrzne).
3. Udostępniane terenu parku narodowego do badań naukowych podmiotom zewnętrznym z uwzględnieniem zasadności prowadzenia danych badań (szczególnie gdy mogą mieć wpływ na stan zasobów przyrodniczych i przebiegające w ekosystemach procesy) w obszarze chronionym (wyniki takich badań powinny stwarzać możliwość wykorzystania w ocenie zasobów parku lub ocenie skuteczności stosowanych metod ochrony, a badania o innym charakterze mogły by być dopuszczalne jedynie w wyjątkowych, dobrze uzasadnionych przypadkach.
Odpowiedz
# RE: Projekt stanowiska na zakończenie konferencjiAdam 2017-04-25 08:04
Zgadam się z Panem Lechem Buchholzem, że wskazane jest uzupełnienie o informację o głównych zadaniach pracowni naukowych. Odzwierciedlimy wówczas pełny obraz naszego stanowiska. Jednocześnie uważam, że wstęp stanowiska, tj. akapity "Świadomi", "Stwierdzając", "Wyrażając", "Uznając", "Podzielając", jest za długi i niepotrzebnie zaciemnia meritum naszego przekazu - zwłaszcza dla osób, które pracują w Resorcie Środowiska a nie brały udziału w Konferencji. Owszem może w przypadku wydawania np. publikacji pokonferencyjnej, można tego typu wstęp rozważać ale w tej sytuacji, proponuję z niego zrezygnować lub znacznie ograniczyć. Co wcale nie oznacza, że nie podpisuję się pod ww. akapitami.
Odpowiedz
# opinie dot. stanowiskaMonika Rusztecka 2017-04-26 09:52
Rozumiem, że sugestia p. Adama jest taka, aby wstęp skrócić i w bardziej uwypuklić wnioski
poprzedzając je jedynie informacjami dot. miejsca i okazji, przy której zostały sformułowane? To możemy jak najbardziej zrobić.
Uwagi od p. Lecha wprowadzamy.
Odpowiedz
Instytucja współfinansująca: Koordynator: Partner projektu: